NIEBIESKIE KARTY- PROCEDURA KROK PO KROKU

Procedura „Niebieskie Karty” stanowi jeden z podstawowych instrumentów systemu przeciwdziałania przemocy domowej w polskim porządku prawnym. Jej celem jest sformalizowanie działań podejmowanych wobec osób doznających przemocy domowej oraz osób wskazywanych jako stosujące taką przemoc. Procedura ta, wprowadzona ustawą z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu przemocy domowej, została gruntownie znowelizowana ustawą z dnia 9 marca 2023 r. o zmianie ustawy o przeciwdziałaniu przemocy w rodzinie oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2023 r. poz. 535), która weszła w życie 22 czerwca 2023 r. Nowelizacja ta zmieniła między innymi samą nazwę ustawy – z „ustawy o przeciwdziałaniu przemocy w rodzinie” na „ustawę o przeciwdziałaniu przemocy domowej” – a także rozszerzyła definicję przemocy, zmieniła strukturę organów realizujących procedurę oraz zmodyfikowała sam jej przebieg. Niniejszy poradnik adresowany jest do osób, wobec których wszczęto procedurę „Niebieskie Karty” -osób wskazanych jako stosujące przemoc domową. Należy na wstępie z całą mocą podkreślić, że wszczęcie procedury nie jest równoznaczne z uznaniem kogokolwiek za osobę stosującą przemoc domową. Wszczęcie następuje jedynie w przypadku uzasadnionego podejrzenia stosowania przemocy, nie zaś jej stwierdzenia. Jest to rozróżnienie o fundamentalnym znaczeniu, o którym osoby objęte procedurą powinny pamiętać na każdym jej etapie.
Procedura „Niebieskie Karty” spełnia ważną funkcję ochronną wobec osób rzeczywiście doświadczających przemocy domowej. Niniejszy poradnik nie ma na celu podważania tej funkcji. Adresowany jest do osób, wobec których procedura ta została wdrożona w sposób instrumentalny -w oderwaniu od jej ustawowego celu – i którym przysługuje prawo do obrony swoich interesów w ramach obowiązujących przepisów. Praktyka pokazuje, że szeroka definicja przemocy domowej, niski próg wszczęcia procedury oraz brak obowiązku weryfikacji zasadności zgłoszenia na etapie wszczęcia stwarzają ryzyko instrumentalnego wykorzystywania procedury, w szczególności w kontekście sporów rodzinnych dotyczących rozwodu, kontaktów z dziećmi czy władzy rodzicielskiej.